Niet alleen hyperthyreoïdie, maar zelfs een kleine afwijking (te veel) van het schildklierhormoon FT4 - nog binnen de normale waarden* - verhoogt al de kans op hypertensie en pre-eclampsie tijdens de zwangerschap. In dit onderzoek bleek dat een trage schildklier en thyroperoxidase (TPO) antistoffen geen invloed had op de kans op het krijgen van een hoge bloeddruk tijdens de zwangerschap.

Zwangerschapsvergiftiging

Rond de 5% van de zwangeren zal in hun zwangerschap geconfronteerd worden met een te hoge bloeddruk of zelfs zwangerschapsvergiftiging (pre-eclampsie). Zowel de moeder als de foetus kunnen hierdoor ernstige klachten en problemen ervaren. In eerdere studies werd al gekeken naar de invloed van een te snelle of te langzame schildklier op het ontstaan van (te) hoge bloeddruk tijdens de zwangerschap. Over het algemeen waren de onderzochte groepen niet groot genoeg of hadden te weinig informatie over de zwangeren om daadwerkelijk conclusies te kunnen trekken.

Generation R

Generation R heeft ruim 5000 zwangere vrouwen onderzocht en is de eerste studie die ook subklinische schildklierafwijkingen en waarden binnen de normale range zo gedetailleerd heeft bestudeerd. Verder werden in het onderzoek een grote groep van factoren in acht genomen die zowel gerelateerd zijn aan schildklierhormoonwaarden als het risico op pre-eclampsie, zoals BMI, roken en thyroperoxidase (TPO) antistoffen.

Hoge bloeddruk 

Hypertensie tijdens de zwangerschap draagt wereldwijd bij aan het overlijden van 16% van de zwangeren, alsook een verhoging van het aantal overleden babies, zowel tijdens als na de zwangerschap. Hoewel er al veel onderzoek naar gedaan is, zijn tot op heden slechts een paar risicofactoren geïdentificeerd, waaraan een verhoogd FT4 kan worden toegevoegd. 
Er is echter nog niet bekend wat het effect zou zijn van een behandeling van deze verhoogde schildklierfunctie (thyreostatica) op de (gevaren van een te hoge) bloeddruk.

Marco Medici

Marco Medici kl

Dr. Marco Medici, als arts-onderzoeker werkzaam in het Erasmus Medisch Centrum te Rotterdam. Verbonden aan onderzoeksprojecten als Generation R, de Rotterdam Study en een internationaal samenwerkingsverband dat zich richt op de genetische basis van schildklier(dys)functie. Heeft al vele medisch/wetenschappelijke artikelen (co-)gepubliceerd en diverse prijzen gewonnen (bijv. MSD Schildklierprijs 2013). 

Naar aanleiding van het onderzoek hebben we dr. Marco Medici ook nog een paar vragen voorgelegd.

Bij risicofactoren van pre-eclampsie kwam ik bijvoorbeeld een selenium-tekort tegen. Wat ook wel gezien kan worden bij schildklieraandoeningen. Is er ook naar dat soort connecties, verbanden of correlaties gekeken?

Medici: "Selenium tekort is inderdaad geassocieerd met autoimmuun schildklierziekten, zowel met de ziekte van Graves als Hashimoto thyreoïditis. Het zou dus zeker interessant zijn om selenium (en ook TSI [red. = antistoffen geassocieerd met hyperthyreoïdie]) te bepalen in de vrouwen met hyperthyreoïdie en hoog-normale FT4 levels, maar wij hebben deze data helaas nog niet in de Generation R studie."

Kan je de conclusie trekken dat een 'overbehandeling' met schildklierhormoon, waardoor de FT4 verhoogd is hetzelfde effect zou hebben? Of is een verhoogde FT4 door behandeling wezenlijk anders dan een spontane FT4?

Medici: "De associaties zijn gevonden in een populatie na exclusie [red. uitsluiting] van de groep zwangeren met een bekende schildklierziekte/medicatiegebruik. Van deze groep hadden we geen specifieke informatie over hun ziekte, type behandeling, suppletie dosis et cetera. Wij kunnen daarom dus geen conclusies trekken met betrekking tot het risico op hypertensieve aandoeningen bij oversuppletie [red. overdosering]. En weten dus niet of overbehandeling een ander risico geeft dan een hoog FT4 ten gevolge van een schildklieraandoening. Het zou zeker interessant zijn dit te bestuderen in een groep zwangeren met suppletie."

Is je onderzoek ook belangrijk ter ondersteuning van het standaard screening van zwangeren op een schildklieraandoening?

Medici: "Onze resultaten dragen inderdaad bij aan de lijst van complicaties die geassocieerd zijn met schildklierafwijkingen in de zwangerschap. Echter, om de screeningsvraag goed te kunnen beantwoorden moet natuurlijk een bredere kosten-baten analyse worden gedaan, waarbij naast de complicaties voor de moeder, ook de complicaties bij het kind en de kosten van screening moeten worden gewogen."

Met dank voor de uitleg en antwoorden, blijven we dr. Medici en de Generation R Study op de voet volgen.


* Gebruikte referentiewaarden tijdens het onderzoek: TSH 0.03 - 4.03 mU/L en FT4 10.4 - 21.9 pmol/L; gemeten antistoffen: thyroperoxidase (TPO-ab), boven de 60 IU/mL werden aangemerkt als positief.

 

Bron:

Marco Medici, Tim I. M. Korevaar et al - aug 2014 Maternal Early-Pregnancy Thyroid Function Is Associated With Subsequent Hypertensive Disorders of Pregnancy: The Generation R Study 

webshop

SON icoon agenda.png

Button Nieuwsbrief SON