Orkaankracht - keywords

Als je schildklier te snel werkt, merk je dat meestal aan klachten: afvallen, beven, hartkloppingen, zweten en diarree, om er een paar te noemen. Mevrouw Bos was bij haar huisarts geweest en doorverwezen, omdat haar licht vergrote schildklier langzaam wat groter was geworden.

In de dagen voordat zij op onze poli kwam, werd ze steeds zieker. Ze sliep minder goed, moest zich aan de tafel ophijsen om op te staan en bijna de trap opkruipen om op haar slaapkamer te komen. Ze werd bovendien erg misselijk en moest herhaaldelijk overgeven. Zo erg dat ze op de maagdarmafdeling van een ander ziekenhuis werd opgenomen. Na enkele dagen mocht ze gelukkig weer naar huis, ook al waren de klachten nog niet helemaal verdwenen.

Toen wij haar drie dagen later op de polikliniek zagen, was ze te ziek om iets te doen. Ze was twintig kilo afgevallen, heel moe en slap en braakte alles uit. Haar hartslag was snel, 120 slagen per minuut, maar gelukkig wel regelmatig. Gezien de klachten en verschijnselen stelde de bekwame arts-assistent die haar onderzocht de diagnose thyreotoxische storm. 
Er is een lijstje met klachten en symptomen waaraan je de ernst van deze situatie kunt aflezen* en zij scoorde erg hoog: 40 punten. Bij bepaling van de schildklierwaarden in het bloed bleek de vrije T4 boven de 100 (normaal 11-20) en de vrije T3 46 (normaal 3-7). Zeg maar een Ferrari die ruim 400 km/u rijdt. 
Een uur later lag ze op onze verpleegafdeling, met een sonde in de maag en een infuus in de linkerarm. Er werd een fraai mengsel van pillen (propylthiouracil in hoge doseringen en een bètablokker om de hartslag te reguleren) via de sonde toegediend, terwijl bijnierschorshormoon en medicijnen tegen de misselijkheid via het infuus werden toegediend. Gelukkig knapte zij binnen een aantal dagen goed op.

De diagnose bij mevrouw Bos was een thyreotoxische storm, een ernstige uiting van een te snel werkende schildklier. Zeg maar een hyperthyreoïdie op orkaankracht. Mensen zijn hier meestal erg ziek van. Als complicatie kan een snelle en sterk onregelmatige hartslag (boezemfibrilleren) en hartfalen ontstaan. 

Gelukkig komt een thyreotoxische storm niet heel vaak voor, vandaar dat het belangrijk is dat hulpverleners het beeld herkennen. Inmiddels hebben wij haar schildklier blijvend kunnen genezen met een behandeling met radioactief jodium. Mevrouw Bos maakt het prima. Bos is een gefingeerde naam.

Tekst: Bruce Wolffenbuttel