Jodiumtabletten

Jodiumtabletten als voorzorgsmaatregel

Bij duizenden Zeeuwse huishoudens worden vanaf 13 juli 2021 nieuwe jodiumtabletten bezorgd. Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) verstrekt de pillen aan mensen tussen de achttien en veertig jaar die in de omgeving van een kerncentrale wonen. GGD: “Mensen onder de veertig jaar krijgen de tabletten als ze binnen een straal van twintig kilometer rond een kerncentrale of reactor wonen. Kinderen onder de achttien ontvangen ze als ze binnen een straal van honderd kilometer wonen. In 2017 kreeg die laatste groep al nieuwe pillen. Deze keer zijn de inwoners die minder dan twintig kilometer van een kerncentrale wonen aan de beurt.” Bron: Omroep Zeeland

 

Wat is de bedoeling van die jodiumpillen?

kerncentraleIn het geval van een ernstig probleem of ongeluk met een kerncentrale zal er radioactief jodium vrijkomen. Mensen kunnen dit radioactief jodium inademen of via besmet voedsel binnen krijgen. De schildklier is het enige orgaan in het menselijk lichaam dat jodium opslaat en verwerkt. Dit radioactief jodium zal dan ook door de schildklier worden opgenomen. Dit kan de kans op schildklierkanker later sterk vergroten.

Dit gevaar op het ontstaan van schildklierkanker wordt voorkomen door het gebruik (de profylaxe) van ‘gewone’ jodium. Het is dus een preventiemiddel om ziekte te voorkomen. Door het innemen van een hoge dosis jodium zal de schildklier verzadigd raken en de radioactieve jodium nauwelijks meer kunnen opslaan.

Uitleg van Ard van Pelt, adviseur milieu en gezondheid bij de GGD: “De pil beschermt de schildklier tegen de opname van radioactief jodium. Je lichaam heeft jodium nodig om een schildklierhormoon aan te maken. Om het makkelijk uit te leggen zou je de schildklier kunnen vergelijken met een parkeerplaats. Daar rijden auto’s op, maar als de parkeerplaats vol is, kunnen er geen andere auto’s meer bij. Het schadelijke radioactieve jodium moet dus niet meer op de parkeerplaats terechtkunnen omdat die al vol is vanwege het jodium uit de tabletten.”

Wanneer neem ik de jodiumtabletten in?

De jodiumtabletten worden uit voorzorg verspreid, zodat ze in geval van een ernstig probleem of ongeluk met een kerncentrale direct te gebruiken zijn. De effectiviteit van de inname van jodiumpillen is afhankelijk van een aantal factoren en het is dan ook van groot belang dat je voor het moment van innemen de aanwijzingen van de overheid opvolgt. Bij een te vroege inname is het effect verdwenen voor de besmetting plaatsvindt.

De jodiumtabletten zijn vooral bedoeld als bescherming tegen de radioactieve jodium in de lucht. Voedingsmiddelen die besmet zijn geraakt zullen door de overheid direct worden afgevoerd.

Wie moeten de tabletten innemen?

Het risico op het ontwikkelen van schildklierkanker na een besmetting met radioactief jodium is het grootst bij kinderen tot 5 jaar. Vanaf 40 jaar wegen de nadelen en bijwerkingen niet meer op tegen de mogelijke voordelen. Daarnaast is de afstand tot de haard van de besmetting (een kerncentrale) van belang voor het gebruik van jodiumprofylaxe:

  • Tot een afstand van 20 km geadviseerd voor mensen tot en met 40 jaar
  • Tot een afstand van 100 km geadviseerd voor mensen tot 18 jaar

Wie mag de tabletten niet innemen?

Volgens de bijsluiter mag u de jodiumtabletten niet gebruiken als u allergisch bent voor jodium of een van de andere stoffen in het middel. Ook als u huidproblemen heeft, zoals hypocomplementaire vasculitis of dermatitis herpetiformis van Dühring wordt het gebruik afgeraden. Daarnaast is voorzichtigheid en controle geboden als u schildklierkanker heeft, een vernauwing van de luchtpijp of een actieve hyperthyreoïdie.

Wat betekent het voor schildklierpatiënten?

Ook schildklierpatiënten kunnen jodiumpillen gebruiken, in het geval van een nucleaire calamiteit, adviseert prof. dr. Peeters (MAR). Bij de meeste schildklierpatiënten zal de jodiumpil geen effect hebben, omdat de schildklier door de aandoening of de behandeling al geen jodium meer opneemt; dus ook geen radioactief jodium. In afweging van de risico’s van schildklierkanker en de nadelen voor schildklierpatiënten van een (eenmalige) overdosis jodium wordt geadviseerd de jodiumpil dus wel gewoon in te nemen.

Bij de meeste Hashimotopatiënten zal dit weinig effect hebben, omdat de schildklier grotendeels is verdwenen en/of door de behandeling niet meer actief is. Maar daardoor kan het ook geen kwaad; de jodium zal niet worden opgenomen en via de urine uitgescheiden. De meeste Graves-patiënten zijn inmiddels goed ingesteld, wat betekent dat (vooral bij een block and replace-behandeling) de schildklier niet meer werkzaam is en ook jodium niet kan opnemen en zal uitscheiden.

 

 

Bron: Rijksoverheid: www.waaromkrijgikjodiumtabletten.nl